Theo số liệu từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), ung thư hiện là gánh nặng y tế toàn cầu với gần 10 triệu ca tử vong mỗi năm. Tại Việt Nam, báo cáo của GLOBOCAN cho thấy con số mắc mới đã vượt ngưỡng 180.000 ca hằng năm, đưa ung thư trở thành nguyên nhân tử vong thứ hai sau các bệnh tim mạch.
Trước thực trạng các bệnh ung thư ngày càng tăng và trẻ hóa nhanh, bác sĩ Trương Thế Hành (Trung Quốc) nhấn mạnh rằng phòng bệnh bao giờ cũng tốt hơn chữa bệnh. Trong đó, việc xây dựng lối sống lành mạnh, thăm khám sức khỏe đều đặn và ăn uống khoa học rất quan trọng.
Ảnh minh họa
Bác sĩ Trương cho biết, có những thực phẩm quen thuộc nhưng lại chứa các chất giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc nhiều loại ung thư và ức chế sự phát triển của khối u. Gồm cả 5 loại rau rất quen, giá rẻ ở chợ Việt dưới đây:
1. Cần tây
Cần tây giàu Apigenin, một chất Phytochemical có khả năng kích hoạt protein P53 trong tế bào. Nghiên cứu quốc tế chỉ ra rằng P53 đóng vai trò "người gác cổng" DNA, giúp nhận diện và tiêu diệt các tế bào khiếm khuyết trước khi chúng phát triển thành khối u. Apigenin còn đối kháng thụ thể Estrogen, giúp phòng ngừa hiệu quả ung thư vú và ung thư phổi.
- Cách dùng tối ưu: Bạn nên ăn cần tây trực tiếp hoặc ép lấy nước để hấp thụ trọn vẹn Apigenin. Ngoài cần tây, hoạt chất này cũng được tìm thấy nhiều trong rau mùi và rau ngò tây.
Ảnh minh họa
Bông cải xanh (súp lơ xanh)
Đây là "siêu sao" chống ung thư nhờ hợp chất Sulforaphane. Các nghiên cứu từ Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ (NCI) chứng minh Sulforaphane có thể gây ra hiện tượng Apoptosis (chết theo chương trình) ở tế bào ung thư, đồng thời ngăn chặn sự di căn và tình trạng kháng thuốc của khối u.
- Cách dùng tối ưu: Bạn nên thái nhỏ bông cải xanh và để ngoài không khí khoảng 10 phút trước khi nấu để kích hoạt enzym tạo ra Sulforaphane. Lưu ý tránh ăn bông cải xanh nếu đang sử dụng các loại thuốc chống đông máu truyền thống.
3. Cà rốt
Cà rốt chứa Luteolin, một hoạt chất Phytochemical có khả năng điều chỉnh quá trình tự chết của tế bào ác tính và ngăn chặn sự hình thành các mạch máu mới xung quanh khối u. Ngoài ra, hàm lượng Carotenoid và Lycopene dồi dào trong cà rốt cũng giúp giảm đáng kể nguy cơ ung thư đại trực tràng và ung thư buồng trứng.
Ảnh minh họa
- Cách dùng tối ưu: Cách thiết thực nhất là ăn trực tiếp hoặc chế biến sơ. Bạn có thể dùng kèm với một chút dầu Ô liu nguyên chất để tăng tỉ lệ hấp thụ các Vitamin tan trong chất béo như Vitamin A và K.
4. Hành tây
Đặc biệt là hành tây tím/đỏ, loại rau củ này sở hữu nồng độ Quercetin cực cao. Các nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn cho thấy người tiêu thụ nhiều Quercetin có nguy cơ mắc ung thư phổi thấp hơn rõ rệt. Quercetin tác động vào các đoạn RNA lỗi, khiến tế bào ung thư mất khả năng phân chia và tự hủy diệt.
- Cách dùng tối ưu: Quercetin là chất tan trong chất béo, vì vậy hành tây nên được dùng cùng với bữa ăn có dầu mỡ để cơ thể hấp thụ tốt nhất. Việc ăn hành tây tự nhiên luôn mang lại hiệu quả cao hơn so với các thực phẩm bổ sung tinh chế.
5. Cà chua
Hoạt chất Lycopene trong cà chua có khả năng điều hòa hormone tăng trưởng IGF-1 do gan tiết ra. Khi IGF-1 được kiểm soát, các tế bào sẽ không bị kích thích phân chia quá mức, từ đó ngăn ngừa nhiều loại ung thư như tuyến tiền liệt, cổ tử cung, dạ dày và tuyến tụy. Bác sĩ Trương nhấn mạnh tác dụng này cao hơn ở cà chua thường thay vì cà chua bi.
Cách dùng tối ưu: Lycopene là chất nhạy cảm với nhiệt nhưng lại giải phóng mạnh mẽ hơn khi được nấu chín. Bạn nên nấu kỹ cà chua và ăn kèm với dầu ăn. Việc ép nước cà chua cũng giúp phá vỡ thành tế bào, giải phóng tối đa Lycopene. Nhớ chỉ ăn cà chua chín kỹ, xanh chứa chất độc.
Những lưu ý quan trọng khi ăn rau củ để chống ung thư hiệu quả hơn
Để phát huy tối đa "vũ khí" chống ung thư từ các loại rau củ, bạn cần ghi nhớ những nguyên tắc cốt lõi sau:
- Ưu tiên thực phẩm tươi sống và tự nhiên thay vì các viên uống bổ sung, bởi thực phẩm toàn phần cung cấp sự phối hợp hoàn hảo giữa các hợp chất thực vật và nguyên tố vi lượng.
Ảnh minh họa
- Kiểm soát nhiệt độ khi chế biến các loại rau họ cải như bông cải xanh hay cần tây để không làm mất đi các enzym chống ung thư quý giá.
- Kết hợp đa dạng màu sắc trong khẩu phần ăn hàng ngày để nhận được nhiều loại Phytochemical khác nhau, tạo ra hàng rào bảo vệ DNA toàn diện.
- Ăn rau củ là chưa đủ, cần hạn chế ăn quá nhiều thịt đỏ và thịt chế biến sẵn, vì việc này giúp giảm tiết hormone IGF-1, hỗ trợ Lycopene làm việc hiệu quả hơn trong việc ngăn ngừa khối u.
- Luôn rửa sạch rau quả để loại bỏ dư lượng hóa chất, đảm bảo nguồn "thuốc" tự nhiên này thực sự sạch và an toàn cho cơ thể.
Ngoài ra, chỉ ăn uống khoa học là không đủ để chống ung thư hoàn toàn. Chưa kể, ăn các loại rau củ kể trên không có nghĩa bạn "miễn nhiễm" mà chỉ giảm đáng kể nguy cơ mắc ung thư.
Nguồn và ảnh: Health TVBS, Cancer123, Sohu
Hoặc