Nghe tin ông Ba hàng xóm vừa đi khám sức khỏe, phát hiện axit uric trong máu cao, bác sĩ dặn phải hạn chế ăn hải sản, ông buồn ra mặt. Là người mê cá biển lâu năm, bữa cơm thiếu món cá với ông cứ thấy “không trọn vẹn”.
Nhưng ít ai ngờ rằng, không phải loại cá nào cũng thân thiện với thận. Với những người đã có bệnh thận, ăn sai cá thậm chí có thể khiến tình trạng xấu đi nhanh hơn.
1. Cá giàu purin, gánh nặng âm thầm cho thận
Một số loại cá biển nhỏ như cá mòi, cá cơm, cá ba sa, cùng với trứng cá, cá khô hay cá chế biến sẵn, có hàm lượng purin rất cao, thậm chí tương đương nội tạng động vật. Khi vào cơ thể, purin sẽ được chuyển hóa thành axit uric, và thận là cơ quan chính chịu trách nhiệm đào thải chất này ra ngoài.
Vấn đề xảy ra khi axit uric sinh ra quá nhiều hoặc khả năng bài tiết của thận suy giảm. Axit uric có thể kết tinh, lắng đọng ở khớp hoặc trong thận, lâu ngày làm tăng nguy cơ gout và gây tổn thương chức năng thận. Với người đã có bệnh thận hoặc axit uric cao, việc ăn nhiều cá giàu purin chẳng khác nào “đổ thêm gánh nặng” lên thận vốn đã quá tải.
2. Cá muối mặn, thủ phạm âm thầm làm tăng huyết áp
Cá muối, cá hun khói, cá đóng hộp hay các loại cá khô ăn liền thường chứa lượng muối rất cao. Chỉ một gói cá khô khoảng 100 gram cũng có thể cung cấp hơn một nửa lượng natri khuyến nghị mỗi ngày.
Khi nạp quá nhiều muối, cơ thể dễ giữ nước, làm tăng thể tích máu và kéo theo huyết áp tăng cao. Trong khi đó, tăng huyết áp lại là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu gây tổn thương cầu thận. Với người suy thận hoặc chức năng thận đã giảm, việc ăn mặn thường xuyên có thể tạo ra vòng luẩn quẩn khiến bệnh tiến triển nhanh hơn.
3. Cá tích tụ kim loại nặng, mối nguy khó nhận biết
Những loài cá lớn, sống lâu và đứng ở đỉnh chuỗi thức ăn như cá ngừ đại dương, cá kiếm, cá mập có xu hướng tích tụ nhiều kim loại nặng, đặc biệt là thủy ngân. Một số loại nhuyễn thể sống ở vùng biển gần bờ ô nhiễm cũng có nguy cơ tương tự.
Kim loại nặng khi vào cơ thể cần được thận lọc và đào thải. Nếu tích lũy quá mức, chúng có thể gây tổn thương ống thận, ảnh hưởng lâu dài đến chức năng thận. Phụ nữ mang thai, trẻ em và người có bệnh thận càng cần thận trọng hơn, nên ưu tiên các loại cá nhỏ, sống thấp trong chuỗi thức ăn để giảm rủi ro.
Thực tế, với người khỏe mạnh, việc ăn những loại cá trên ở mức độ vừa phải thường không gây vấn đề nghiêm trọng. Tuy nhiên, nếu bạn đang có axit uric cao, tăng huyết áp hoặc suy giảm chức năng thận, việc lựa chọn cá cần được cân nhắc kỹ hơn.
Các chuyên gia thường khuyên nên ưu tiên những loại cá có hàm lượng purin trung bình đến thấp như cá tuyết, cá vược, cá hồi, đồng thời lựa chọn cách chế biến đơn giản như hấp, luộc, nấu canh nhạt, hạn chế chiên rán và nêm nếm quá mặn. Dù là thực phẩm giàu dinh dưỡng đến đâu, ăn đúng loại và đúng lượng vẫn là nguyên tắc quan trọng nhất để bảo vệ thận về lâu dài.
Nguồn và ảnh: Sohu
Hoặc