Theo PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên cán bộ Viện Công nghệ Sinh học và Thực phẩm (Đại học Bách khoa Hà Nội), nội tạng heo, đặc biệt là lòng, là nhóm thực phẩm chứa mật độ vi sinh vật rất cao. Nếu bảo quản cấp đông quá lâu hoặc ngay từ đầu không được xử lý đúng quy trình, sản phẩm rất dễ hư hỏng, biến chất, trở thành nguồn lây bệnh nguy hiểm cho người sử dụng.
Khi lòng heo bốc mùi, đổi màu, đây không chỉ là dấu hiệu hư hỏng thông thường mà còn cho thấy sự hiện diện của nhiều tác nhân gây bệnh như Salmonella, E. coli, sán dây, sán lá gan… Người ăn phải có thể bị đau bụng, tiêu chảy, nôn mửa; trường hợp nặng dẫn đến nhiễm trùng đường tiêu hóa nghiêm trọng, mất nước, rối loạn điện giải, thậm chí biến chứng đe dọa tính mạng.
Đáng lo ngại hơn, các loại ký sinh trùng như giun xoắn, sán dây heo có thể xâm nhập vào cơ thể người nếu ăn phải thịt, nội tạng nhiễm bệnh chưa được nấu chín kỹ. Đây là nhóm bệnh ký sinh trùng khó điều trị, để lại nhiều di chứng lâu dài cho sức khỏe.
Số lượng lớn lòng cấp đông, chuyển màu chờ tuồn ra thị trường. (Ảnh: CAHN)
Một nguy cơ đặc biệt nghiêm trọng khác là liên cầu khuẩn heo (Streptococcus suis) – vi khuẩn có thể lây từ lợn sang người qua thực phẩm chưa nấu chín hoặc qua vết thương hở khi giết mổ, chế biến.
Hiện bệnh chưa có vaccine phòng ngừa. Theo cảnh báo của ngành y tế, trường hợp nặng có thể diễn tiến rất nhanh thành nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, tụt huyết áp, rối loạn đông máu, ban xuất huyết hoại tử toàn thân, suy đa phủ tạng, hôn mê và tử vong.
Không chỉ nguy hiểm bởi vi sinh vật, nhiều cơ sở còn “phù phép” lòng thối thành lòng trắng, giòn bằng hóa chất tẩy trắng hoặc hàn the. Đây là những chất độc tích lũy lâu dài trong cơ thể, gây gánh nặng cho gan, thận, làm rối loạn chuyển hóa và tăng nguy cơ bệnh mạn tính.
Bộ Y tế nhiều lần khẳng định hàn the và các chất tẩy trắng công nghiệp không được phép sử dụng trong thực phẩm vì nguy cơ độc tính trường diễn và tổn thương nội tạng.
Từ góc độ an toàn thực phẩm, các chuyên gia khuyến cáo tuyệt đối không sử dụng lòng heo hay sản phẩm từ thịt lợn chưa được nấu chín kỹ. Khi mua thực phẩm, người dân cần lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, không có mùi lạ, không đổi màu bất thường, không dấu hiệu phù nề, xuất huyết .
Người tham gia giết mổ, chế biến thịt heo phải đeo găng tay, khẩu trang, rửa tay sạch sẽ sau khi tiếp xúc. Nếu có vết thương hở ở tay chân, cần băng kín bằng gạc không thấm nước trước khi xử lý thực phẩm sống. Với đồ ăn sẵn mua ngoài hàng, nên chần lại bằng nước sôi hoặc nấu kỹ trước khi ăn để giảm nguy cơ nhiễm khuẩn.
Trong bối cảnh thực phẩm bẩn, thực phẩm “phù phép” vẫn len lỏi ngoài thị trường, lựa chọn an toàn không chỉ nằm ở thói quen tiêu dùng, mà còn là hàng rào bảo vệ sức khỏe và tính mạng của mỗi gia đình.
Hoặc