Phát biểu tại sự kiện, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Phan Tâm nhấn mạnh, Huân chương Lao động hạng Ba không chỉ là sự ghi nhận cho những đóng góp trong 40 năm qua mà còn là sự gửi gắm niềm tin vào chặng đường phía trước của Nhà hát.
Trong bối cảnh văn hóa ngày càng đóng vai trò quan trọng trong sức mạnh mềm quốc gia, mỗi đơn vị nghệ thuật không chỉ cần sáng tạo mà còn phải ý thức trách nhiệm xã hội và sứ mệnh gìn giữ, phát huy giá trị văn hóa dân tộc.
Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân trao Huân chương Lao động hạng Ba cho Nhà hát Nghệ thuật Đương đại Việt Nam.
NSƯT Quỳnh Trang - Giám đốc Nhà hát Nghệ thuật Đương đại Việt Nam khẳng định suốt bốn thập kỷ, với tinh thần năng động, sáng tạo và đoàn kết, Nhà hát luôn đổi mới phương thức biểu diễn, từng bước khẳng định vai trò là đơn vị nghệ thuật tiêu biểu, góp phần định hình diện mạo nghệ thuật ca múa nhạc đương đại Việt Nam. Những nỗ lực kiên trì trong sáng tạo đã giúp Nhà hát tạo dựng dấu ấn riêng, đồng thời đưa hình ảnh nghệ thuật Việt Nam đến gần hơn với công chúng quốc tế.
Một trong những điểm nhấn nổi bật của Nhà hát Nghệ thuật Đương đại Việt Nam là việc triển khai cơ chế tự chủ tài chính từ rất sớm, duy trì liên tục trong 18 năm. Đây được xem là bước đi tiên phong trong thực hiện chủ trương xã hội hóa hoạt động văn hóa - nghệ thuật, thể hiện tinh thần đổi mới và năng động của đơn vị.
Ông Phan Tâm - Thứ trưởng Bộ VHTTDL trao tặng Bằng khen cho NSƯT Quỳnh Trang - Giám đốc Nhà hát Nghệ thuật Đương đại Việt Nam.
Thông qua việc chủ động tìm kiếm nguồn thu, tiết kiệm chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động, Nhà hát không chỉ đảm bảo ổn định tài chính mà còn xây dựng được mô hình vận hành hiệu quả, trở thành hình mẫu tiêu biểu gắn với phát triển công nghiệp văn hóa. Thành công này cho thấy năng lực thích ứng mạnh mẽ của một đơn vị công lập trong bối cảnh thị trường nghệ thuật ngày càng cạnh tranh.
Một hướng đi sáng tạo mang tính đột phá của Nhà hát là phát triển mô hình biểu diễn gắn với không gian văn hóa và di sản đô thị. Chuỗi chương trình tại Không gian Văn hóa Việt (16 Lê Thái Tổ, Hoàn Kiếm) là ví dụ tiêu biểu, nơi nghệ thuật biểu diễn được hòa quyện với cảnh quan phố cổ và di sản kiến trúc Hà Nội.
Mô hình này không chỉ tạo nên trải nghiệm nghệ thuật giàu bản sắc mà còn trở thành sản phẩm du lịch văn hóa đặc trưng, thu hút đông đảo khán giả trong và ngoài nước. Việc kết hợp giữa nghệ thuật và không gian di sản đã mở ra hướng đi mới, góp phần thúc đẩy kinh tế sáng tạo, đồng thời nâng cao thu nhập cho nghệ sĩ và người lao động.
Nhà hát Nghệ thuật Đương đại Việt Nam được đánh giá là đơn vị tiên phong trong việc kết hợp hài hòa giữa yếu tố truyền thống và đương đại. Các chương trình nghệ thuật không chỉ kế thừa tinh hoa dân gian mà còn được dàn dựng bằng ngôn ngữ sân khấu hiện đại, ứng dụng công nghệ như LED, 3D mapping, âm thanh, ánh sáng tiên tiến.
Chương trình Những sắc màu Văn hóa Việt Nam là minh chứng rõ nét cho hướng tiếp cận này, khi khai thác chất liệu văn hóa của ba miền Bắc – Trung – Nam, từ tiếng khèn của người Mông, điệu múa Sênh tiền của người Mường, đến múa cung đình Huế hay dân ca Nam Bộ. Những yếu tố truyền thống được làm mới bằng tư duy hiện đại, tạo nên sức hấp dẫn với công chúng, đặc biệt là du khách quốc tế.
Đáng chú ý, sân khấu của Nhà hát hoạt động liên tục 365 ngày trong năm, có thời điểm lên tới 4 suất diễn mỗi ngày, phục vụ hàng nghìn lượt khán giả. Điều này cho thấy sức hút ổn định của các sản phẩm nghệ thuật, đồng thời khẳng định hướng đi đúng đắn trong việc phát triển nghệ thuật gắn với thị trường.
Bên cạnh những thành tựu đạt được, Nhà hát Nghệ thuật Đương đại Việt Nam cũng đang đối mặt với nhiều thách thức trong bối cảnh thị trường biểu diễn nghệ thuật có sự cạnh tranh mạnh mẽ từ khu vực tư nhân và các nền tảng giải trí số như YouTube, TikTok hay Netflix.
Thị hiếu khán giả thay đổi nhanh chóng, đòi hỏi sản phẩm nghệ thuật phải không ngừng đổi mới, ứng dụng công nghệ và nâng cao tính tương tác. Trong khi đó, nhiều đơn vị công lập vẫn gặp hạn chế về nguồn lực, cơ chế vận hành và nhân sự chuyên môn, khiến khả năng cạnh tranh chưa thực sự linh hoạt.
Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc đổi mới mô hình hoạt động, nếu không các đơn vị nghệ thuật truyền thống có nguy cơ bị lấn át hoặc chỉ đóng vai trò “gia công” trong chính lĩnh vực vốn là thế mạnh của mình.
Trước những thách thức đó, Nhà hát xác định một số định hướng chiến lược nhằm tiếp tục khẳng định vị thế trong giai đoạn tới. Trong đó, trọng tâm là đẩy mạnh xã hội hóa, mở rộng hợp tác công - tư, xây dựng các chuỗi chương trình biểu diễn định kỳ mang thương hiệu quốc gia, đồng thời đưa nghệ thuật Việt Nam ra thị trường quốc tế thông qua các liên hoan, tuần văn hóa và hoạt động giao lưu.
Song song với đó, việc xây dựng cơ chế đãi ngộ linh hoạt, khuyến khích sáng tạo cá nhân và tăng cường gắn kết nội bộ cũng được xác định là yếu tố then chốt để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
Hoặc