Hai nghệ sĩ trẻ xứ Nghệ được vinh danh vì hành trình lan tỏa di sản Ví, Giặm

Admin

22/11/2026 00:28

Hai nghệ sĩ trẻ Lê Thanh Phong và Hà Quỳnh Như được vinh danh vì những đóng góp bền bỉ trong việc gìn giữ và lan tỏa dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh.

Ngày 21/11 tại Hà Nội, trong khuôn khổ Lễ kỷ niệm Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam (23/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) do Hội Di sản Văn hóa Việt Nam tổ chức, hai nghệ sĩ trẻ Lê Thanh Phong và Hà Quỳnh Như đã được vinh danh vì những đóng góp bền bỉ trong việc gìn giữ và lan tỏa dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh.

Nếu Bằng khen dành cho Hà Quỳnh Như là nguồn động lực để cô tiếp tục sáng tạo trên nền tảng dân ca gắn bó từ thuở ấu thơ, thì Kỷ niệm chương "Vì sự nghiệp Di sản Văn hóa" trao tặng Lê Thanh Phong lại khẳng định giá trị của quá trình anh miệt mài thực hành, truyền dạy và đưa Ví, Giặm đến gần hơn với công chúng Thủ đô.

disan2.jpg Nghệ sĩ Hà Quỳnh Như và Lê Thanh Phong.

Sinh năm 2004 tại Yên Thành (Nghệ An), Hà Quỳnh Như bộc lộ năng khiếu và tình yêu với dân ca từ rất sớm. Lên 5 tuổi, cô bé xứ Nghệ đã có thể cất giọng hát mượt mà ca khúc Một khúc tâm tình của người Hà Tĩnh. Tình yêu mộc mạc ấy lớn dần theo năm tháng, trở thành kim chỉ nam dẫn dắt cô trên con đường nghệ thuật chuyên nghiệp.

Sau khi giành ngôi vị Quán quân Giọng hát Việt nhí năm 2018, Hà Quỳnh Như kiên định theo đuổi dòng nhạc dân ca Nghệ Tĩnh, đồng thời mạnh dạn thử nghiệm nhiều cách thể hiện mới mẻ.

Tháng 3/2025, cô trình làng MV Điệu Ví Giặm là em khai thác sâu chất liệu dân gian. Đến tháng 7, cô mang tiếng hát xứ Nghệ đến với công chúng quốc tế qua chương trình Bản trường ca hữu nghị Việt - Nga tổ chức tại Liên bang Nga. Khép lại năm bằng EP đầu tay Gấy Nghệ gồm 4 ca khúc hòa quyện giữa Ví, Giặm và âm nhạc hiện đại, nữ ca sĩ trẻ cho thấy nỗ lực không ngừng nhằm đưa di sản quê hương tiếp cận đa dạng đối tượng khán giả.

disan5.jpg Hà Quỳnh Như chia sẻ đây là sự khích lệ to lớn giúp cô thêm tự tin làm nghề nghiêm túc.

Xúc động khi đón nhận Bằng khen từ Hội Di sản Văn hóa Việt Nam, Hà Quỳnh Như chia sẻ đây là sự khích lệ to lớn giúp cô thêm tự tin làm nghề nghiêm túc. Với nữ ca sĩ, Ví, Giặm chính là gốc rễ và một phần máu thịt. Cô quan niệm việc làm mới dân ca đòi hỏi người nghệ sĩ phải thấu hiểu và trân trọng giá trị nguyên bản trước khi sáng tạo, sao cho vẫn giữ trọn cái hồn của làn điệu truyền thống nhưng đủ sức khơi gợi sự tò mò, yêu mến nơi khán giả trẻ.

Trái với con đường biểu diễn đại chúng, nghệ sĩ Lê Thanh Phong lại chọn hướng đi lặng lẽ khi tập trung kiến tạo không gian thực hành và truyền dạy dân ca. Năm 2011, khi mới 19 tuổi và còn là sinh viên Trường Đại học Văn hóa Hà Nội, anh đã sáng lập Câu lạc bộ Dân ca Ví, Giặm ngay tại giảng đường. Từ hạt nhân ban đầu ấy, mô hình dần lớn mạnh và phát triển thành Đoàn Nghệ thuật UNESCO Dân ca xứ Nghệ tại Hà Nội.

Theo Lê Thanh Phong, việc đưa một loại hình nghệ thuật vốn được mặc định là kén người nghe, khó hát đến với giới sinh viên là bài toán đầy thách thức. Nhận thấy việc dạy hát đơn thuần chưa đủ để người trẻ thẩm thấu cái hay của Ví, Giặm, anh đã nỗ lực tái hiện nguyên vẹn không gian văn hóa đã nuôi dưỡng loại hình nghệ thuật này. Các buổi thực hành tái hiện canh hát phường vải, những cuộc hát Ví, Giặm cổ được tổ chức ngay tại đền Xuân Tảo bên Hồ Tây, giúp sinh viên vừa học làn điệu, vừa trực tiếp trải nghiệm phong tục và đời sống văn hóa đặc trưng của người Nghệ Tĩnh.

disan1.jpg Nghệ sĩ Lê Thanh Phong chọn hướng đi lặng lẽ khi tập trung kiến tạo không gian thực hành và truyền dạy dân ca. 

Song song với công tác truyền dạy tại cộng đồng và giảng dạy ở một số trường đại học tại Hà Nội, Lê Thanh Phong còn miệt mài nghiên cứu, thử nghiệm dòng Tân cổ Ví, Giặm, kết hợp các làn điệu cổ như điệu Tứ Hoa với những ca khúc mang âm hưởng dân gian. Những đóng góp bền bỉ của anh đã được ghi nhận qua nhiều giải thưởng uy tín như: Giải Diễn viên xuất sắc tại Festival Âm nhạc Dân gian thế giới ở Uzbekistan (2017) và Bằng khen của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (2024) cho công tác bảo tồn di sản giai đoạn 2019–2024.

Đón nhận Kỷ niệm chương "Vì sự nghiệp Di sản Văn hóa", Lê Thanh Phong coi đây là điểm tựa tinh thần để tiếp tục hành trình phía trước chứ không phải đích đến. Anh thẳng thắn bày tỏ quan điểm phản đối định kiến cho rằng dân ca chỉ dành cho người lớn tuổi hay thuộc về quá khứ. Theo nam nghệ sĩ, rào cản lớn nhất đôi khi nằm ở chính sự thiếu kiên trì của người làm nghề; chỉ cần giữ vững niềm tin và tìm ra phương thức thể hiện phù hợp mà không đánh mất cốt cách, những làn điệu truyền thống hoàn toàn có thể sống động trong nhịp sống đương đại.

Lê Thanh Phong - Hà Quỳnh Như hát "Trồng cây lại nhớ tới Người"

Ảnh, clip: NVCC

Bùi Lê Mận bật khóc khi nghe 'Hoàng tử Ví, Giặm' Lê Thanh Phong hát
Bùi Lê Mận bật khóc khi nghe 'Hoàng tử Ví, Giặm' Lê Thanh Phong hátQuán quân Sao Mai 2009 Bùi Lê Mận chia sẻ tự mua vé xem 'Hoàng tử Ví, Giặm' Lê Thanh Phong biểu diễn, cô đã khóc khi nghe ca sĩ hát dân ca Ví, Giặm cổ.