Vào mùa nóng, điều hòa là thiết bị được nhiều gia đình sử dụng gần như hằng đêm. Tuy nhiên, khi lắp điều hòa trong phòng ngủ, không ít người chỉ quan tâm đến thương hiệu, giá tiền, công suất mà bỏ qua một yếu tố rất quan trọng: Vị trí đặt dàn lạnh.
Trên thực tế, cùng một chiếc điều hòa, nếu lắp đúng chỗ, phòng có thể mát đều, máy vận hành ổn định hơn. Ngược lại, nếu đặt sai vị trí, luồng gió lạnh có thể thổi trực tiếp vào người trong nhiều giờ, gây cảm giác khô họng, đau đầu, lạnh vai gáy hoặc khó chịu khi thức dậy.
Vị trí lý tưởng: Cao, thoáng và không thổi trực tiếp vào giường
Theo Daikin, một lỗi thường gặp khi lắp điều hòa là đặt dàn lạnh đối diện trực tiếp sofa, bàn ăn hoặc giường ngủ. Cách bố trí này tưởng giúp làm mát nhanh hơn, nhưng thực tế có thể gây phản tác dụng vì người dùng phải tiếp xúc trực tiếp với luồng gió lạnh trong thời gian dài.
Với phòng ngủ, vị trí được khuyến nghị là trên cao, ở mảng tường thoáng, không bị rèm cửa, tủ quần áo hay kệ sách che chắn. Quan trọng hơn, luồng gió không nên thổi thẳng vào đầu, mặt, cổ, vai hoặc ngực người nằm ngủ.
Nói cách khác, điều hòa không nhất thiết phải lắp ở vị trí gần giường nhất. Vị trí tốt hơn là nơi giúp khí lạnh đi qua khoảng trống trong phòng rồi lan tỏa đều. Gia đình có thể ưu tiên tường bên hông giường hoặc phía cuối giường. Nếu giường kê giữa phòng, nên để luồng gió đi ngang qua không gian. Nếu giường kê sát tường, nên chọn vị trí lệch chéo, đồng thời chỉnh cánh đảo gió hướng lên trên hoặc ra khoảng trống.
Daikin cũng lưu ý vị trí lắp dàn lạnh ảnh hưởng trực tiếp đến sự thoải mái và hiệu quả vận hành của hệ thống. Vì vậy, cần tránh đặt máy gần nguồn nhiệt, nơi có ánh nắng chiếu trực tiếp hoặc khu vực khiến luồng khí bị cản trở.
Chọn vị trí và công suất theo diện tích phòng
Ngoài vị trí, công suất điều hòa cũng cần phù hợp với diện tích phòng ngủ. Theo Carrier, cách tính sơ bộ có thể dựa trên khoảng 20 BTU cho mỗi foot vuông diện tích phòng, nhưng đây chỉ là mức tham khảo. Hãng này lưu ý nhu cầu làm mát thực tế còn phụ thuộc vào cách nhiệt, khí hậu, chiều cao trần và điều kiện căn phòng.
Panasonic cũng đưa ra công cụ tính công suất điều hòa dựa trên thông tin về kích thước phòng và hướng phòng. Điều này cho thấy người dùng không nên chỉ nhìn vào diện tích, mà cần xét thêm hướng nắng, số cửa kính, số người sử dụng và mức độ kín của phòng.
Với phòng ngủ dưới 15m², điều hòa khoảng 9.000 BTU thường là lựa chọn phổ biến nếu phòng kín, trần không quá cao và ít cửa kính. Do phòng nhỏ, khoảng cách từ điều hòa đến giường thường gần, nên cần tránh lắp máy đối diện trực tiếp người nằm.
Với phòng ngủ khoảng 15–20m², công suất thường gặp là khoảng 12.000 BTU. Đây là diện tích phổ biến trong nhiều gia đình. Khi lắp, nên chọn mảng tường thoáng, giúp gió đi ngang qua phòng thay vì hướng thẳng vào đầu giường.
Với phòng ngủ 20–30m², nhiều trường hợp cần điều hòa khoảng 18.000 BTU. Ở nhóm phòng này, vấn đề không chỉ là đủ lạnh mà còn là lạnh đều. Không nên lắp máy ở góc khuất, sau vách ngăn hoặc gần tủ cao vì dễ khiến khu vực gần máy quá lạnh, trong khi phần còn lại của phòng vẫn nóng.
Với phòng trên 30m², trần cao, nhiều cửa kính hoặc hướng Tây, gia đình nên để kỹ thuật viên khảo sát trước khi lắp. Những căn phòng này có thể cần công suất lớn hơn mức tham khảo thông thường, đồng thời phải tính kỹ vị trí dàn lạnh, đường ống đồng, ống thoát nước và dàn nóng.
Những vị trí nên tránh khi lắp điều hòa phòng ngủ
Một số vị trí tưởng thuận tiện nhưng thực tế không phù hợp để lắp điều hòa trong phòng ngủ. Trước hết, không nên lắp máy đối diện trực tiếp đầu giường hoặc nơi gió thổi thẳng vào mặt, cổ, vai, ngực người nằm. Với trẻ nhỏ, người cao tuổi hoặc người nhạy cảm với lạnh, điều này càng cần được chú ý.
Thứ hai, không nên lắp dàn lạnh ở nơi bị rèm, tủ, kệ sách hoặc vách ngăn che cửa gió. Khi luồng khí bị cản, máy sẽ làm lạnh chậm hơn, phải hoạt động lâu hơn và có thể tốn điện hơn.
Thứ ba, tránh lắp máy gần cửa sổ nắng gắt, đèn công suất lớn hoặc thiết bị điện tử sinh nhiệt. Những vị trí này có thể khiến cảm biến nhiệt hoạt động thiếu chính xác, làm máy chạy nhiều hơn cần thiết.
Bên cạnh dàn lạnh, dàn nóng cũng cần đặt ở nơi thông thoáng, dễ tản nhiệt và dễ bảo dưỡng. Không nên đặt dàn nóng ở vị trí quá bí, bị nắng gắt kéo dài hoặc khó tiếp cận khi cần vệ sinh, sửa chữa.
Khi dùng điều hòa trong phòng ngủ, gia đình nên đặt nhiệt độ khoảng 26–28 độ C tùy thời tiết và thể trạng, kết hợp chế độ Sleep vào ban đêm để tránh lạnh sâu. Lưới lọc cũng cần được vệ sinh định kỳ để máy làm lạnh tốt và hạn chế bụi bẩn trong không gian ngủ.
Hoặc