Trong tự nhiên, khả năng di chuyển của các loài động vật luôn khiến con người kinh ngạc, nhưng hiếm có ví dụ nào ấn tượng như chim yến thông thường (common swift).
Với con người, chỉ cần ngồi yên vài giờ đã đủ mỏi mệt, còn một chuyến bay kéo dài gần một ngày đã bị xem là hành trình dài. Tuy nhiên, đối với loài chim này, việc dang rộng đôi cánh và duy trì trạng thái bay trong nhiều tháng liền lại là điều hoàn toàn có thể.
Nhờ sự phát triển của các thiết bị gắn thẻ điện tử siêu nhỏ, các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng loài chim yến thông thường có khả năng duy trì sự sống trên không trung suốt 10 tháng liên tục mà không hề chạm đất. Đây là một kỷ lục mới về khả năng bay bền bỉ trong tự nhiên.
Theo trang IFLScience, khả năng đặc biệt nói trên đã được nhóm nghiên cứu đến từ Trường đại học Lund, Thụy Điển kiểm nghiệm.
Một trong số những con chim yến thông thường trong thí nghiệm của nhóm nghiên cứu đến từ Trường đại học Lund, Thụy Điển. Ảnh: Anders Hedenstrom.
Nhóm nghiên cứu đã theo dõi 13 con chim yến thông thường trưởng thành bằng cách gắn thẻ định vị lên thân và ghi lại hoạt động của chúng trong vòng 2 năm.
Kết quả cho thấy chim yến thông thường dành phần lớn thời gian ở trên không, chúng chỉ dành 2 tháng trên mặt đất để định cư và sinh sản.
Ngoại trừ một số con thỉnh thoảng đáp xuống mặt đất, phần lớn chúng dành đến 99,5% thời gian trong 10 tháng còn lại để bay trên bầu trời.
Ba con trong số đó bay liên tục trong 10 tháng di cư, một thành tích đặc biệt ấn tượng so với kích thước khi trưởng thành của loài chim này: chỉ dài khoảng 20-23cm và nặng tối đa 40g.
Ông Anders Hedenstrom, một thành viên của nhóm nghiên cứu, khẳng định 10 tháng là quãng thời gian bay không cần đậu lâu nhất từng được ghi nhận ở loài chim.
Nhóm nghiên cứu cũng phát hiện ra rằng những cá thể chim bay liên tục gần như cả năm đã thay lông và mọc bộ lông cánh, đuôi mới ngay trong lúc đang bay. Ngược lại, những cá thể từng hạ cánh thì không thay lông. Các nhà nghiên cứu cho rằng điều này có thể giải thích sự khác biệt trong hành vi bay và tình trạng sức khỏe tổng thể của chúng.
Một đặc điểm khác giúp chim yến thông thường có thể bay liên tục là khả năng thích nghi phi thường của chúng. "Loài chim yến thông thường đã phát triển để trở thành một loài bay rất hiệu quả. Hình dạng cơ thể thon gọn, đôi cánh dài và hẹp - tạo ra lực nâng với mức tiêu hao năng lượng thấp", ông Hedenstrom giải thích.
Điều này giúp chim yến thông thường tiêu hao ít năng lượng hơn so với những loài chim khác, chúng còn có thể tăng tốc để bắt côn trùng bay trên không nhằm tiếp thêm năng lượng.
Ông Hedenstrom giải thích thêm: "Chúng có thể làm giống như chim cốc biển (frigate bird) là ngủ trong lúc đang lượn. Mỗi ngày, vào lúc hoàng hôn và bình minh, chim yến thường bay lên độ cao khoảng 2 đến 3 km. Có lẽ chúng ngủ trong lúc bay liệng hạ độ cao dần, nhưng chúng tôi vẫn chưa chắc chắn về điều đó".
Hoặc