Nhà không có sân thượng hoặc khoảng trống phía trên hạn chế, nhiều gia đình lựa chọn đưa bồn nước lên khu vực mái. Nhìn từ dưới lên, một chiếc bồn nằm trên mái tôn có vẻ khá quen thuộc, đến mức sau khi lắp xong mọi người thường chỉ quan tâm nước có chảy bình thường hay không rồi gần như quên mất vị trí này. Tuy nhiên, có một điều cần hiểu đúng trước tiên: bồn nước không nên được đặt để các tấm tôn thông thường trực tiếp gánh toàn bộ tải trọng. Chỉ riêng nước đã có khối lượng rất lớn: về gần đúng, 1.000 lít nước tương đương khoảng 1 tấn, chưa tính khối lượng bồn, chân đế và các bộ phận liên quan. Với mái tôn, phương án khung đỡ và điểm truyền tải phải phù hợp với kết cấu thực tế của ngôi nhà, chứ không thể nhìn mái “có vẻ chắc” rồi đặt bồn lên.
Nếu gia đình bạn đang có bồn nước ở vị trí này, 5 lời khuyên dưới đây đáng để lưu ý.
1. Đừng mặc định “đã đặt nhiều năm không sao” nghĩa là vị trí đó chắc chắn an toàn
Đây có lẽ là điều đáng kiểm tra đầu tiên. Có những chiếc bồn đã nằm trên mái nhiều năm nên gia chủ mặc nhiên cho rằng kết cấu hiện tại đủ chắc chắn. Tuy nhiên, với bồn đặt trên mái tôn, vấn đề quan trọng không phải chỉ là bồn đã đứng đó bao lâu mà là tải trọng của nó đang được truyền xuống đâu và hệ khung đỡ có được thiết kế phù hợp với kết cấu nhà hay không. Vì vậy, nếu bồn trước đây được tự lắp, tự hàn thêm giá đỡ hoặc gia đình không còn biết rõ phương án đỡ bồn được thực hiện thế nào, đừng tự trèo lên để thử rung lắc hay gia cố thêm. Tốt hơn hết nên nhờ người có chuyên môn kiểm tra trực tiếp. Đặc biệt, nếu đang định đổi sang bồn dung tích lớn hơn, mọi người cũng không nên nghĩ rằng có sẵn chiếc giá cũ thì chỉ việc đặt bồn mới lên. Bồn càng lớn, lượng nước chứa càng nhiều và tải trọng khi đầy cũng thay đổi theo.
2. Đừng tự kê thêm gạch, gỗ hay vật liệu khác khi thấy bồn hoặc chân đế không cân
Thấy chân bồn hơi lệch, nhiều người có thể nghĩ cách đơn giản nhất là kiếm một miếng gạch, thanh gỗ hoặc miếng kim loại chèn vào cho cân. Với một vật dụng nhỏ trong nhà, cách xử lý này có vẻ bình thường, nhưng với bồn nước thì không nên tùy tiện làm như vậy. Nhà sản xuất bồn nước yêu cầu vị trí đỡ phải ổn định, các điểm chịu lực phù hợp và bồn được đặt cân đối; đồng thời có khuyến cáo không tự ý kê kích, chèn lót chân bồn. Do đó, nếu nhìn thấy bồn nghiêng, chân đỡ biến dạng hoặc có dấu hiệu không còn ổn định như trước, gia đình nên coi đây là việc cần kiểm tra chứ không phải một chỗ “kê thêm cho bằng” là xong.
3. Sau mưa bão hoặc gió lớn, nên dành vài phút quan sát khu vực đặt bồn
Bồn nước nằm trên mái là vị trí thường xuyên chịu tác động trực tiếp của thời tiết, trong khi người trong nhà lại ít khi nhìn tới. Vì vậy, sau một đợt mưa bão hoặc gió mạnh, mọi người nên quan sát từ một vị trí an toàn xem khu vực bồn có gì khác thường hay không. Chẳng hạn, nếu thấy bồn có vẻ nghiêng so với trước, khung đỡ xuất hiện biến dạng, mái xung quanh có dấu hiệu bất thường hoặc nghe tiếng rung, va đập lạ khi trời có gió, đừng bỏ qua chỉ vì nước trong nhà vẫn sử dụng bình thường. Điều quan trọng là không tự trèo lên mái tôn để kiểm tra nếu vị trí không có lối tiếp cận an toàn. Mái ở trên cao, lại có thể trơn sau mưa; việc kiểm tra một chiếc bồn không đáng để đổi lấy nguy cơ trượt ngã. Khi có dấu hiệu bất thường, gọi người có chuyên môn vẫn là lựa chọn hợp lý hơn.
4. Đừng chỉ nhớ vệ sinh bên trong mà quên nhìn cả chân và vị trí đặt bồn
Nhắc tới bảo dưỡng bồn nước, nhiều gia đình thường nghĩ ngay đến chuyện bao lâu nên vệ sinh bên trong. Nhưng với một chiếc bồn đặt trên cao, phần bên dưới cũng đáng được quan tâm. Theo thời gian, khu vực chân và khung đỡ phải chịu tải liên tục, đồng thời có thể tiếp xúc với mưa, độ ẩm và điều kiện ngoài trời. Bởi vậy, khi gia đình thuê người vệ sinh hoặc kiểm tra bồn, có thể tiện yêu cầu họ quan sát luôn tình trạng chân bồn, các vị trí liên kết và hệ đỡ bên dưới. Nếu phát hiện rỉ sét đáng kể, cong vênh, liên kết lỏng hoặc bất kỳ biểu hiện xuống cấp nào, nên để người có chuyên môn đánh giá và xử lý. Đừng chờ đến khi bồn nghiêng rõ rệt mới bắt đầu quan tâm tới phần đang đỡ cả khối lượng nước phía trên. Các nhà sản xuất cũng khuyến cáo kiểm tra định kỳ vị trí lắp đặt và chân đế bên cạnh việc vệ sinh bồn.
5. Nếu sắp sửa mái hoặc thay bồn, hãy coi đây là dịp kiểm tra lại toàn bộ phương án đặt bồn
Có một thời điểm rất thích hợp để xem lại vị trí bồn nước: khi gia đình chuẩn bị thay mái tôn, sửa mái hoặc đổi sang chiếc bồn khác. Thay vì mặc định bồn mới sẽ tiếp tục nằm đúng chỗ cũ, mọi người nên cung cấp cho đơn vị thi công thông tin về dung tích bồn, vị trí hiện tại và hệ khung đang sử dụng để họ đánh giá lại phương án phù hợp. Đặc biệt nếu tăng dung tích bồn, việc kiểm tra lại khả năng chịu tải càng không nên bỏ qua. Tương tự, nếu mái tôn được thay mới, cũng đừng để việc tháo bồn xuống rồi đặt trở lại trở thành một thao tác làm theo kinh nghiệm. Phần mái, hệ đỡ và kết cấu chịu lực phía dưới cần được xem xét cùng nhau.
Bồn nước có thể nằm trên mái hàng chục năm và ngày thường gần như chẳng khiến gia đình phải bận tâm. Nhưng chính vì một chiếc bồn đầy nước rất nặng, “đặt rồi để đó” lại không phải tâm lý phù hợp với vị trí trên mái tôn. Gia đình không cần tự mình xử lý những phần kỹ thuật; điều đáng làm hơn là biết hệ đỡ của bồn có phù hợp hay không, không tự kê chèn, để ý sau thời tiết xấu, kiểm tra định kỳ và đánh giá lại mỗi khi thay bồn hoặc sửa mái.
*Thông tin trong bài mang tính tham khảo
Hoặc