Bể nước ngầm thường được đóng kín và ít xuất hiện trong sinh hoạt hằng ngày, vì vậy nhiều gia đình sử dụng liên tục nhưng không nhớ lần cuối bể được kiểm tra, vệ sinh là khi nào. Trong quá trình sử dụng, cặn từ nguồn nước, bụi bẩn lọt qua nắp, lớp lắng dưới đáy hoặc những vấn đề ở đường ống vẫn có thể xuất hiện. Tuy nhiên, nếu bể đã lâu chưa vệ sinh, cách xử lý cũng cần thận trọng chứ không đơn giản chỉ là mở nắp, tháo hết nước rồi xuống cọ rửa.
1. Trước tiên, hãy mở nắp và kiểm tra tình trạng bể
Nếu đã nhiều năm không động tới bể nước ngầm, gia đình nên kiểm tra tổng thể trước khi quyết định vệ sinh. Quan sát nước có màu, mùi bất thường hay không, đáy và thành bể có lượng cặn lớn, rong rêu hoặc vật lạ hay không. Đồng thời, đừng bỏ qua tình trạng nắp bể, các đường ống và những vết nứt, bong tróc hoặc dấu hiệu thấm bất thường ở phần có thể quan sát. Việc này giúp gia đình phân biệt một chiếc bể đơn thuần cần làm sạch với trường hợp đã xuất hiện hư hỏng cần được kiểm tra, sửa chữa. Nếu nước có biểu hiện bất thường rõ rệt, không nên tiếp tục dùng cho ăn uống trong lúc chưa xác định được nguyên nhân.
2. Không nên tự xuống bể kín để vệ sinh
Đây là lưu ý quan trọng nhưng rất dễ bị bỏ qua. Bể nước ngầm là một dạng không gian kín hoặc hạn chế thông gió. Không khí bên trong có thể không an toàn do thiếu oxy hoặc tích tụ khí nguy hiểm mà người đứng phía trên không thể nhận biết bằng mắt thường. Bởi vậy, gia đình không nên coi việc xuống bể nước ngầm giống như bước xuống một chiếc bồn lớn để cọ rửa. Với những bể cần có người đi vào bên trong, nên sử dụng đơn vị có kinh nghiệm và có biện pháp an toàn phù hợp cho công việc trong không gian hạn chế. Đặc biệt, tuyệt đối không xuống bể một mình. Nếu cấu tạo bể cho phép vệ sinh từ phía ngoài thông qua cửa thăm bằng thiết bị phù hợp thì nên ưu tiên cách làm hạn chế việc người phải chui xuống bên trong.
3. Đừng chỉ cọ thành bể mà bỏ quên phần đáy và các vị trí khó quan sát
Khi vệ sinh, phần nước còn lại và cặn lắng dưới đáy cần được loại bỏ. Các bề mặt bên trong được làm sạch bằng phương pháp phù hợp, đồng thời chú ý các góc bể và những khu vực quanh đường ống, bởi đây là những vị trí có thể khó tiếp cận hơn. Tuy nhiên, cũng không nên vì muốn bể trông “sạch bong” mà tùy tiện dùng chất tẩy rửa mạnh hoặc hóa chất không phù hợp với bể chứa nước sinh hoạt. Nếu cần sử dụng sản phẩm làm sạch hay khử trùng, phải lựa chọn loại phù hợp với mục đích này và thực hiện đúng hướng dẫn về nồng độ, thời gian tiếp xúc cũng như việc xả/rửa sau đó. Với bể nước phục vụ ăn uống, chất lượng nước sau khi vệ sinh mới là điều quan trọng, chứ không phải bề mặt bể nhìn trắng và mới đến mức nào.
4. Nhân lúc bể cạn, kiểm tra luôn những phần bình thường không nhìn thấy
Đây lại là thời điểm rất thuận tiện để phát hiện vấn đề mà khi bể đầy nước gia đình khó quan sát. Sau khi nước được tháo và bể được làm sạch, nên kiểm tra tình trạng thành, đáy, các góc tiếp giáp, vị trí đường ống xuyên qua thành bể và nắp bể. Nếu xuất hiện vết nứt, lớp hoàn thiện bong tróc, dấu hiệu rò rỉ hoặc những khu vực nghi ngờ mất khả năng kín nước, gia đình không nên chỉ trát phủ qua để tiếp tục sử dụng. Nguyên nhân và mức độ hư hỏng cần được người có chuyên môn đánh giá trước khi lựa chọn cách sửa. Đặc biệt với bể xi măng đã sử dụng nhiều năm, việc kết hợp vệ sinh với một lần kiểm tra kỹ sẽ có ích hơn nhiều so với chỉ hút cặn rồi bơm nước mới vào.
5. Sau khi vệ sinh, đừng quên tìm nguyên nhân khiến bể nhanh bẩn
Nếu trong bể có nhiều cặn hoặc vật bẩn bất thường, ngoài việc làm sạch, gia đình nên kiểm tra xem chúng đến từ đâu. Nắp bể không kín, nước bề mặt có khả năng lọt vào, côn trùng xâm nhập hay vấn đề từ nguồn nước và hệ thống đường ống đều là những khả năng cần xem xét tùy hiện trạng. Nắp bể sau đó cần được đóng chắc chắn và hạn chế nước mưa, bụi bẩn, côn trùng từ bên ngoài xâm nhập nhưng vẫn phải bảo đảm có thể mở để kiểm tra, bảo trì khi cần. Nếu chỉ vệ sinh bên trong mà không xử lý đường xâm nhập của chất bẩn, bể có thể nhanh chóng trở lại tình trạng cũ.
Cuối cùng, không có một mốc thời gian vệ sinh duy nhất phù hợp với mọi bể nước ngầm. Tần suất cần phụ thuộc vào nguồn nước, cấu tạo bể, mức độ sử dụng và tình trạng thực tế. Thay vì chờ đúng một số tháng hay số năm cố định, gia đình nên chủ động kiểm tra định kỳ và vệ sinh khi cần thiết. Với một chiếc bể đã bị bỏ quên nhiều năm, lần kiểm tra đầu tiên nên được thực hiện cẩn thận để vừa làm sạch bể, vừa phát hiện những hư hỏng có thể đã xuất hiện trong thời gian dài.
*Thông tin trong bài mang tính chất tham khảo
Hoặc