Những năm gần đây, tỷ lệ mắc bệnh thận mạn tính và suy thận có xu hướng gia tăng. Đây là bệnh lý nguy hiểm vì thường tiến triển âm thầm, ít triệu chứng ở giai đoạn đầu, nhưng có thể dẫn đến thiếu máu, tim mạch, rối loạn điện giải, phải chạy thận hoặc ghép thận nếu bệnh nặng.
Các chuyên gia cho rằng bên cạnh tiểu đường, tăng huyết áp và yếu tố tuổi tác, nhiều thói quen sinh hoạt vào buổi tối cũng có thể âm thầm làm tăng gánh nặng cho thận theo thời gian.
Trường hợp điển hình là người đàn ông họ Trương (50 tuổi, Trung Quốc). Ông Trương làm nghề kinh doanh thực phẩm, có thói quen ăn tối rất thịnh soạn sau một ngày làm việc vất vả. Những món ông yêu thích thường là lẩu, đồ nướng, món hầm đậm vị hoặc các món nhiều thịt.
Ảnh minh hoạ
Do ban ngày bận rộn, ông thường ăn qua loa rồi dồn phần lớn năng lượng vào bữa tối. Trong thời gian dài, ông không thấy bất thường nên cho rằng sức khỏe vẫn ổn định. Tuy nhiên, sau khi xuất hiện phù nề, tiểu tiện bất thường và mệt mỏi kéo dài, ông đi khám và được chẩn đoán suy giảm chức năng thận. Bác sĩ nhận định ngoài yếu tố thể trạng và tuổi tác, chế độ ăn tối thiếu lành mạnh kéo dài là một trong những nguyên nhân làm tăng nguy cơ tổn thương thận.
Ăn tối quá mặn và nhiều thịt, quá nhiều đồ đậm vị
Các món lẩu, đồ nướng tẩm ướp, món kho mặn, thực phẩm chế biến sẵn hay đồ muối chua thường chứa nhiều natri. Khi tiêu thụ quá nhiều muối trong thời gian dài, cơ thể dễ giữ nước, tăng huyết áp và khiến thận phải làm việc nhiều hơn để đào thải lượng natri dư thừa.
Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), người trưởng thành nên tiêu thụ dưới 5g muối mỗi ngày. Trong thực tế, chỉ một bữa tối với lẩu hoặc đồ nướng đậm vị cũng có thể vượt ngưỡng này. Ăn mặn kéo dài là yếu tố nguy cơ rõ ràng của bệnh thận mạn, tăng huyết áp và bệnh tim mạch.
Bên cạnh đó, nếu nạp quá mức protein trong một bữa tối, nhất là từ thịt đỏ, nội tạng, thịt nướng hoặc xúc xích, thịt xông khói, thận sẽ phải tăng cường lọc và đào thải các sản phẩm chuyển hóa.
Ở người có bệnh thận tiềm ẩn, chế độ ăn quá nhiều đạm có thể khiến chức năng thận suy giảm nhanh hơn. Ngoài ra, thịt chế biến sẵn còn chứa nhiều muối, chất bảo quản và chất béo bão hòa, không có lợi cho sức khỏe tổng thể.
Ảnh minh hoạ
Thay vì ăn quá nhiều thịt vào buổi tối, nên chia đều lượng đạm cho cả ngày và ưu tiên nguồn đạm lành mạnh như cá, đậu phụ, trứng hoặc thịt nạc với lượng vừa phải.
Để giảm gánh nặng cho thận, chuyên gia khuyến nghị nên ăn tối vừa đủ no, không nên là bữa lớn nhất trong ngày. Bữa tối chỉ nên chiếm khoảng 25-30% tổng năng lượng hàng ngày. Nên ưu tiên thực phẩm thanh đạm, dễ tiêu hóa như rau xanh, ngũ cốc nguyên cám, cá, đậu phụ, trứng, thịt nạc lượng vừa phải và các món canh ít muối.
Thời điểm ăn tối cũng rất quan trọng. Tốt nhất nên ăn trước giờ ngủ từ 2 đến 3 tiếng để cơ thể có thời gian tiêu hóa, hạn chế rối loạn chuyển hóa ban đêm.
Uống quá nhiều nước trước khi đi ngủ
Uống đủ nước mỗi ngày là điều cần thiết cho sức khỏe, tuy nhiên, việc uống quá nhiều nước ngay trước khi đi ngủ không phải thói quen có lợi. Lượng nước nạp vào lớn trong thời gian ngắn có thể làm tăng lượng nước tiểu vào ban đêm, gây quá tải cho thận và khiến nhiều người phải thức dậy đi tiểu nhiều lần, làm gián đoạn giấc ngủ.
Ảnh minh hoạ
Giấc ngủ kém chất lượng kéo dài có thể ảnh hưởng đến huyết áp, đường huyết và sức khỏe chuyển hóa nói chung, từ đó gián tiếp tác động không tốt đến thận.
Theo các chuyên gia, người trưởng thành vẫn cần bổ sung đủ nước mỗi ngày, nhưng nên phân bổ đều từ sáng đến chiều thay vì uống dồn nhiều vào buổi tối. Trước giờ ngủ, chỉ nên uống lượng vừa phải theo nhu cầu cơ thể để hạn chế tiểu đêm và giúp duy trì giấc ngủ tốt hơn.
Thường xuyên thức khuya, ngủ không đủ giấc
Ngoài chế độ ăn tối, thức khuya là thói quen nhiều người xem nhẹ nhưng có liên quan đến sức khỏe thận. Ngủ quá muộn, thiếu ngủ kéo dài có thể làm tăng huyết áp, rối loạn đường huyết, tăng viêm trong cơ thể và ảnh hưởng đến quá trình điều hòa hormone.
Nhiều nghiên cứu cho thấy thiếu ngủ kéo dài có liên quan đến nguy cơ mắc bệnh thận mạn tính cao hơn, đặc biệt ở người đã có tiểu đường hoặc tăng huyết áp. Ngoài ra, thức khuya còn dễ kéo theo thói quen ăn đêm, uống nước ngọt, rượu bia hoặc đồ ăn nhanh, từ đó gián tiếp gây hại cho thận.
Theo Sohu
Người phụ nữ sống lành mạnh bị gan nhiễm mỡ nặng, bác sĩ giật mình: 3 loại nước uống nhiều âm thầm hại gan, nhiều người tưởng tốt
Hoặc