Phó thủ tướng nêu 3 trụ cột để đạt tăng trưởng hai con số

Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng giải trình, làm rõ các nội dung đại biểu Quốc hội quan tâm về mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số. Ảnh: Quochoi.vn.

Giải trình trước Quốc hội tại phiên thảo luận kinh tế xã hội ngày 21/4, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng dành nhiều thời gian phân tích các đề xuất, góp ý của đại biểu Quốc hội với mục tiêu đưa đất nước đạt tăng trưởng cao, bền vững, gắn với chuyển đổi mô hình tăng trưởng, thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới.

Theo đó, Phó thủ tướng đồng tình với ý kiến của nhiều đại biểu Quốc hội về chất lượng tăng trưởng của đất nước dù đã từng bước cải thiện nhưng vẫn còn một số hạn chế như: tăng trưởng vẫn dưới mức tiềm năng; tốc độ tăng năng suất lao động thấp hơn mục tiêu; hệ số sử dụng vốn của nền kinh tế còn cao; năng lực trình độ công nghệ còn yếu, các ngành công nghiệp nền tảng, công nghiệp chiến lược chậm phát triển…

Ổn định kinh tế vĩ mô là điều kiện tiên quyết

Ông cũng thừa nhận mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao và bền vững là một nhiệm vụ rất khó trong bối cảnh quốc tế có nhiều biến động khó lường. Đồng thời ví von mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững như “đôi cánh của một con chim”, gắn bó chặt chẽ, tương hỗ lẫn nhau.

“Chúng ta chỉ có thể đạt được tăng trưởng cao trong một thời gian dài khi có nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định và ngược lại”, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nói và nhấn mạnh Chính phủ cũng tiếp tục xác định ổn định kinh tế vĩ mô là điều kiện tiên quyết, nền tảng để đạt tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, liên tục và ổn định.

Để đáp ứng yêu cầu tăng trưởng cao và bền vững, không có con đường nào khác ngoài việc đổi mới mô hình tăng trưởng

Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng

Trước đó, nhiều đại biểu Quốc hội cũng đặt vấn đề về mô hình tăng trưởng mới, giải trình nội dung này, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết để đáp ứng yêu cầu tăng trưởng cao và bền vững, "không có con đường nào khác ngoài việc đổi mới mô hình tăng trưởng". Và việc đổi mới phải được thực hiện mạnh mẽ với thay đổi căn bản về cấu trúc của nền kinh tế.

“Đây cũng là một thách thức rất lớn, là yêu cầu bắt buộc để chúng ta có thể vượt qua được bẫy trung bình”, ông nói và cho rằng mô hình tăng trưởng mới phải vận hành trên nền tảng thể chế phát triển hiện đại, cạnh tranh và văn hóa đổi mới sáng tạo trong toàn xã hội.

Chính với lý do kể trên, Chính phủ đã trình Quốc hội 11 nhóm nhiệm vụ giải pháp chủ yếu trong giai đoạn 2026-2030, với 92 nhiệm vụ cụ thể. Đặc biệt, Chính phủ cũng đề ra những nhiệm vụ cần triển khai ngay trong năm 2026 gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng và thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số.

3 trụ cột cho tăng trưởng hai con số năm 2026

Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết một trong những nhiệm vụ trọng tâm cần triển khai ngay là lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực phát triển chính; phát triển các động lực tăng trưởng mới, trọng tâm là kinh tế dữ liệu, kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn.

Nhiệm vụ thứ 2 là có các giải pháp khai thác tối đa dư địa, tiềm năng của đất nước. Đặc biệt trong những năm đầu của nhiệm kỳ, khi đầu tư cho phát triển khoa học công nghệ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số chưa thể phát huy ngay tác dụng.

Nhiệm vụ thứ 3 là phát huy vai trò của các thành phần kinh tế, bao gồm: kinh tế Nhà nước, tư nhân, FDI trên cơ sở cạnh tranh bình đẳng liên kết chuỗi giá trị.

Ông Thắng cho biết thời gian qua, Bộ Chính trị đã ban hành nghị quyết về phát triển kinh tế tư nhân, kinh tế Nhà nước và Quốc hội, Chính phủ cũng đã ban hành các nghị quyết triển khai thực hiện. Đặc biệt, trong thời gian tới, Bộ Chính trị sẽ tiếp tục ban hành đề án về thu hút vốn FDI trong giai đoạn mới.

"Điều này đồng nghĩa về mặt cơ sở chính trị các giải pháp chúng ta đã có đầy đủ. Câu chuyện hiện này chỉ là tổ chức thực hiện thế nào cho hiệu quả", Phó thủ tướng nhấn mạnh.

Về việc ổn định kinh tế vĩ mô gắn với chính sách tiền tệ và tài khóa. Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng phân tích một nền kinh tế chỉ có thể ổn định được khi chính sách tài khóa và tiền tệ phát huy tốt hiệu quả và phối hợp nhịp nhàng với nhau.

Dư địa hiện nay với chính sách tiền tệ đã thu hẹp, cần phải chuyển hướng vào khai thác tối đa chính sách tài khóa

Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng

Ông cho biết chính sách tiền tệ thời gian qua đã vận hành quyết liệt, có đóng góp đáng kể cho tăng trưởng kinh tế và đảm bảo cho nền kinh tế phát triển ổn định, đặc biệt là ổn định về kinh tế vĩ mô. Tuy nhiên, dư địa hiện nay với chính sách tiền tệ đã thu hẹp, do đó, cần phải chuyển hướng vào khai thác tối đa chính sách tài khóa.

Tuy nhiên, Phó thủ tướng lưu ý chính sách tài khóa cần một thời gian nhất định để phát huy hiệu quả. Trong lúc đó, chính sách tiền tệ vẫn phải vận hành trơn tru và đảm bảo thanh khoản, nguồn lực cho các doanh nghiệp, người dân và nền kinh tế, đặc biệt là nguồn lực ngắn hạn.

Hiện Chính phủ đã trình Quốc hội kế hoạch tài chính quốc gia để nâng tỷ lệ bội chi bình quân từ 3% GDP trong giai đoạn trước lên 5% trong giai đoạn 2026-2030. Và chi ngân sách tăng từ 1,9 lần trong giai đoạn trước (trong đó dành 40% chi cho đầu tư phát triển) lên 2,4 lần cho giai đoạn tiếp theo.

Chính phủ cũng đang trình Quốc hội để tiếp tục thực hiện cũng như ban hành mới các chính sách ưu đãi về thuế, phí để hỗ trợ cho người dân, doanh nghiệp. Đặc biệt trong giai đoạn vừa qua khi nền kinh tế trong nước đang phải chống chọi những biến động bất lợi từ bên ngoài.

Phó thủ tướng cũng tiết lộ Chính phủ đã đặt mục tiêu xây dựng thị trường chứng khoán trở thành một kênh huy động vốn trung và dài hạn của nền kinh tế. Trong đó mục tiêu đến năm 2028, vốn hóa thị trường chứng khoán phải đạt 120% GDP, tương đồng với các nước trong khu vực và thế giới.