Ngày nay, lò vi sóng (lò vi ba) là vật dụng quen thuộc trong nhiều gia đình, giúp việc nấu nướng và hâm nóng thức ăn trở nên nhanh gọn. Ít ai biết rằng thiết bị này không ra đời từ nhu cầu bếp núc, mà bắt nguồn từ các nghiên cứu radar phục vụ quân sự, với điểm khởi đầu là một phát hiện hoàn toàn tình cờ.
Hoa Kỳ - nơi lò vi sóng ra đời từ một phát hiện nằm ngoài dự kiến
Quốc gia phát minh ra lò vi sóng là Hoa Kỳ. Cụ thể, vào năm 1945, kỹ sư người Mỹ Percy Spencer, khi đang làm việc cho công ty Raytheon (một công ty chuyên về thiết bị radar cho quân đội Mỹ), đã phát hiện ra khả năng làm nóng thực phẩm của sóng vi ba.
Trong một lần thử nghiệm ống magnetron - linh kiện quan trọng của hệ thống radar, Percy Spencer nhận thấy thanh socola trong túi áo bị chảy dù ông không hề đặt nó gần nguồn nhiệt. Từ hiện tượng tưởng chừng rất nhỏ này, ông đặt ra câu hỏi: liệu sóng vi ba có thể dùng để làm chín thức ăn hay không?
Sau nhiều thử nghiệm, trong đó có việc cho hạt bắp và trứng tiếp xúc với sóng vi ba, Percy Spencer đã chứng minh được rằng sóng vi ba có thể làm nóng và nấu chín thực phẩm nhanh chóng. Phát hiện này nhanh chóng được Raytheon đăng ký bằng sáng chế, mở ra nền tảng cho sự ra đời của lò vi sóng.

Nguồn gốc của lò vi sóng xuất phát từ các nghiên cứu radar quân sự
Thông tin về chiếc lò vi sóng đầu tiên trên thế giới
Năm 1947, công ty Raytheon cho ra đời lò vi sóng thương mại đầu tiên mang tên Radarange. Tuy nhiên, thiết bị này hoàn toàn khác xa lò vi sóng hiện đại ngày nay.
Radarange cao gần 1,8 mét, nặng hơn 300 kg, có hình dáng giống một chiếc tủ kim loại công nghiệp. Nó tiêu thụ điện năng rất lớn, cần hệ thống làm mát bằng nước và chỉ phù hợp sử dụng trong nhà hàng lớn, bệnh viện, tàu biển hoặc cơ sở quân sự. Giá bán thời điểm đó lên tới khoảng 5.000 USD - một con số khổng lồ vào giữa thế kỷ 20.
Vì kích thước cồng kềnh và chi phí cao, lò vi sóng ban đầu không hướng tới người tiêu dùng phổ thông. Tuy vậy, Radarange vẫn đánh dấu cột mốc quan trọng: Hoa Kỳ chính thức trở thành quốc gia phát minh và thương mại hóa công nghệ nấu bằng sóng vi ba.

Những chiếc lò vi sóng giai đoạn đầu có thiết kế vô cùng cồng kềnh
Từ phát minh quân sự đến thiết bị gia dụng
Phải mất thêm gần hai thập kỷ, lò vi sóng mới dần bước ra khỏi phạm vi công nghiệp. Đến cuối những năm 1950 và đầu thập niên 1960, các kỹ sư Mỹ tiếp tục cải tiến magnetron, thu nhỏ kích thước thiết bị và giảm mức tiêu thụ điện.
Năm 1967, lò vi sóng để bàn đầu tiên dành cho gia đình được giới thiệu tại Mỹ, mở ra một cuộc thay đổi lớn trong thói quen nấu nướng. Thức ăn không còn chỉ gắn với bếp lửa hay bếp gas, mà có thể được làm nóng nhanh chóng bằng sóng điện từ. Từ đây, lò vi sóng dần trở thành biểu tượng cho lối sống hiện đại, tiết kiệm thời gian, đặc biệt phù hợp với nhịp sống đô thị.




Những chiếc lò vi sóng hiện đại có thiết kế nhỏ gọn, đơn giản và tiện ích hơn
Vai trò của các quốc gia khác
Dù Hoa Kỳ là quốc gia phát minh ra lò vi sóng, nhưng sự phổ biến toàn cầu của thiết bị này không thể không nhắc đến vai trò của Nhật Bản và một số quốc gia châu Âu. Từ thập niên 1970, các hãng điện tử Nhật Bản như Sharp, Panasonic đã cải tiến mạnh mẽ thiết kế, độ an toàn và tính tiện dụng của lò vi sóng, giúp giá thành giảm và sản phẩm trở nên thân thiện hơn với người dùng gia đình. Nhờ đó, lò vi sóng nhanh chóng phổ biến tại châu Á và nhiều quốc gia khác trên thế giới.
Tuy nhiên, xét về nguồn gốc phát minh, bằng sáng chế và thiết bị đầu tiên, Hoa Kỳ vẫn là nơi khai sinh ra lò vi sóng.
Tổng hợp





Hoặc