Sáng chế của Nga làm rung chuyển ngành năng lượng: Lò điện hạt nhân siêu nhỏ gắn vừa trên tàu, khai thác kho báu vùng cực trái đất

Admin

27/09/2026 00:30

Nga vừa hoàn thiện lò phản ứng RITM-200S thứ hai cho PEB-106, tổ máy điện hạt nhân nổi dự kiến cung cấp điện cho một trung tâm khai thác đồng quy mô lớn tại vùng Bắc Cực.

Tại nhà máy ZiO-Podolsk gần Moscow, lò phản ứng mới đã vượt qua thử nghiệm nước áp suất cao và quá trình lắp ráp kiểm tra kỹ thuật. Cùng với lò đầu tiên hoàn thành hồi tháng 5, PEB-106 hiện đã có đủ hai lò phản ứng để chuẩn bị bước sang giai đoạn lắp đặt lên thân tàu.

Điểm đáng chú ý của dự án nằm ở công nghệ RITM-200, vốn được Nga phát triển cho thế hệ tàu phá băng hạt nhân hoạt động trên Bắc Băng Dương.

So với các thiết kế lò phản ứng thế hệ cũ của Liên Xô, RITM-200 nhỏ gọn hơn khoảng 1,5 lần nhưng có khả năng cung cấp công suất lớn hơn. Việc giảm kích thước và trọng lượng giúp công nghệ này phù hợp với những nền tảng nổi có không gian hạn chế.

Hiện tám lò RITM đã hoạt động trên các tàu phá băng hiện đại như Arktika và Ural. Nga đang đưa nền tảng công nghệ đã được ứng dụng trên biển này sang một lĩnh vực mới: nhà máy điện hạt nhân nổi phục vụ công nghiệp và khai khoáng tại các khu vực xa lưới điện.

Đây là giải pháp hướng tới những vùng có điều kiện khí hậu khắc nghiệt, nơi việc kéo đường dây truyền tải điện hoặc xây dựng nhà máy điện truyền thống có chi phí rất lớn. Thay vì đưa nhiên liệu liên tục tới các khu mỏ xa xôi, một tổ máy hạt nhân nổi có thể cung cấp nguồn điện ổn định trong thời gian dài.

Nga đã vận hành mô hình điện hạt nhân nổi Akademik Lomonosov tại Chukotka từ năm 2020. Theo số liệu được công bố, cơ sở này đã đưa khoảng 1,4 tỷ kWh điện vào hệ thống.

PEB-106 sẽ mở rộng mô hình sang lĩnh vực khai khoáng. Khi đi vào hoạt động, dự án được kỳ vọng trở thành nhà máy điện hạt nhân ngoài khơi đầu tiên chuyên cung cấp năng lượng cho hoạt động khai thác khoáng sản quy mô lớn.

Nga cũng đang tăng tốc sản xuất dòng RITM. Đến nay, 16 lò phản ứng đã xuất xưởng và 12 lò khác đang được chế tạo.

Rosatom đồng thời phát triển các phiên bản nhà máy hạt nhân nổi cho cả khí hậu vùng cực và nhiệt đới, hướng tới những thị trường như quốc đảo, cảng biển biệt lập và các mỏ ven biển.

Theo IE