Việt Nam có loại cây quả chín mọng, nhiều người ăn từ bé nhưng Hà Nội lại cấm trồng

Admin

21/10/2026 21:00

Loài cây quen thuộc này bất ngờ xuất hiện trong danh mục 18 loài cây cấm trồng tại Hà Nội mới đây được ban hành bởi UBND thành phố.

Loài cây có quả chua ngọt, được ghi nhận trong nhiều tài liệu thực vật học

Những chùm quả nhỏ, khi chín có vị chua ngọt và mùi thơm đặc trưng từng khiến dâu da trở thành một loại cây quen thuộc trong đời sống của người dân ở nhiều địa phương.

Dâu da có tên khoa học là Allospondias lakonensis (Pierre) Stapf, thuộc họ Đào lộn hột (Anacardiaceae). Đây là loài cây được ghi nhận phân bố tự nhiên tại nhiều quốc gia châu Á.

Theo cơ sở dữ liệu Plants of the World Online của Vườn Thực vật Hoàng gia Kew (Anh) dâu da thường phân bố tự nhiên trải dài từ miền nam Trung Quốc đến bán đảo Malaysia, bao gồm Việt Nam, Lào và Thái Lan.

Việt Nam có loại cây quả chín mọng, nhiều người ăn từ bé nhưng Hà Nội đưa vào danh mục cấm trồng vì 3 lý do - Ảnh 1.

Tại Việt Nam, dâu da còn được biết đến với những tên gọi như dâu da xoan, giâu gia thơm, sơn cóc hoặc xoan nhừ. Cây có thể cao từ 8m trở lên, lá kép, hoa nhỏ màu trắng và quả dạng hạch.

Cây dâu da được ghi nhận tại nhiều địa phương ở Việt Nam, từ khu vực miền núi phía Bắc đến Tây Nguyên. Cây có thể mọc trong rừng thứ sinh, đồng thời được trồng rải rác trong vườn để lấy quả hoặc làm cây bóng mát.

Quả dâu da gắn liền với tuổi thơ của nhiều người. Quả có kích thước tương đối nhỏ, khoảng 1cm, khi chín có thể chuyển sang màu đỏ. Phần thịt quả có vị chua ngọt, mùi thơm được mô tả giống mùi rượu và có thể ăn được.

Không chỉ có quả ăn được, dâu da còn có một số công dụng khác. Trung tâm Dữ liệu Thực vật Việt Nam cho biết gỗ cây có thể dùng làm đồ gia dụng, trong khi dầu từ hạt có thể sử dụng để sản xuất xà phòng.

Thế nhưng, theo quy định mới của Hà Nội, loài cây này lại nằm trong danh mục cấm trồng tại thủ đô. Nguyên nhân liên quan đến những đặc điểm ít người để ý.

Việt Nam có loại cây quả chín mọng, nhiều người ăn từ bé nhưng Hà Nội đưa vào danh mục cấm trồng vì 3 lý do - Ảnh 2.

Vì sao Hà Nội đưa cây dâu da vào danh mục cấm trồng?

Ngày 12/10/2026, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng ký Quyết định số 143/2026/QĐ-UBND ban hành quy định quản lý công viên, cây xanh, mặt nước trên địa bàn thành phố. Quyết định có hiệu lực từ ngày 22/10/2026.

Theo Phụ lục 03 ban hành kèm quyết định, Hà Nội công bố danh mục 18 loại cây cấm trồng tại Hà Nội. Trong đó, dâu da (Allospondias lakonensis) đứng ở vị trí thứ 18. Lý do cấm trồng được nêu rõ: "Cành giòn, dễ gãy đổ, quả chín rụng gây mất vệ sinh môi trường".

Như vậy, việc dâu da nằm trong danh mục cấm trồng tại địa bàn Thành phố không phải do cây có chứa độc tố mà liên quan đến nguy cơ mất an toàn do cành dễ gãy và ảnh hưởng của quả chín rụng đối với vệ sinh môi trường.

Việt Nam có loại cây quả chín mọng, nhiều người ăn từ bé nhưng Hà Nội đưa vào danh mục cấm trồng vì 3 lý do - Ảnh 3.

Đối với cây xanh đô thị, đặc điểm cành nhánh có ý nghĩa quan trọng. Những cây có cành giòn, dễ gãy có thể tiềm ẩn nguy cơ đối với người đi bộ, phương tiện và các công trình xung quanh, nhất là khi xuất hiện mưa lớn hoặc gió mạnh.

Bên cạnh đó, quả chín rụng xuống vỉa hè, lòng đường hoặc các khu vực công cộng có thể ảnh hưởng đến vệ sinh, cảnh quan và làm tăng nhu cầu thu gom, dọn dẹp. Đây là những yếu tố cần được cân nhắc khi lựa chọn cây xanh cho đường phố, công viên và các không gian có đông người qua lại.

Theo quy định mới, cây xanh được trồng tại Hà Nội phải phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng, đáp ứng yêu cầu về cảnh quan, vệ sinh môi trường và bảo đảm an toàn. Ngoài dâu da, danh mục cấm trồng còn có nhiều loài cây quen thuộc khác như trứng cá, bồ kết, trúc đào, thông thiên và bông gòn. Mỗi loài được đưa vào danh sách vì những nguyên nhân riêng, từ cành dễ gãy, gai sắc nhọn đến các bộ phận chứa chất độc.

Việt Nam có loại cây quả chín mọng, nhiều người ăn từ bé nhưng Hà Nội đưa vào danh mục cấm trồng vì 3 lý do - Ảnh 4.

Cây dâu da đã trồng trong sân nhà có phải chặt bỏ?

Một câu hỏi được đặt ra là những gia đình đang có cây dâu da trong khuôn viên nhà ở sẽ phải xử lý như thế nào khi quy định mới có hiệu lực.

Theo khoản 1 Điều 7 Quyết định 143/2026/QĐ-UBND, việc trồng các chủng loại cây thuộc danh mục cấm trồng tại Phụ lục 03 là hành vi bị cấm. Điểm a khoản 4 Điều 26 cũng quy định tổ chức, hộ gia đình và cá nhân quản lý, sử dụng đất có trách nhiệm không trồng các loài cây thuộc danh mục cấm. Tuy nhiên, việc cấm trồng không đồng nghĩa tất cả cây dâu da hiện hữu phải bị chặt bỏ ngay từ ngày 22/10/2026.

Theo điểm c khoản 3 Điều 10, đối với cây đã trồng tại đô thị và khu dân cư nông thôn thuộc danh mục cấm hoặc không còn phù hợp, cơ quan, đơn vị được phân công quản lý có trách nhiệm lập kế hoạch từng bước loại bỏ và trồng thay thế.

Văn bản không ấn định thời hạn chung buộc mọi hộ gia đình phải chặt bỏ cây dâu da đang có trong sân vườn.

Đối với những cây đã trồng, việc xác định đúng loại, kiểm tra tình trạng cành nhánh và đánh giá nguy cơ mất an toàn là điều cần thiết. Người dân cũng nên tham khảo hướng dẫn của cơ quan quản lý tại địa phương trước khi thực hiện các biện pháp chặt hạ hoặc dịch chuyển cây.

Nguồn: Quyết định 143/2026/QĐ-UBND của UBND TP Hà Nội