|
|
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; Thủ tướng Lê Minh Hưng; Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú tham dự phiên chất vấn của Quốc hội sáng 12/11. Ảnh: Quochoi.vn. |
Tại phiên chất vấn sáng 12/11, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã làm rõ định hướng huy động vốn quốc tế phục vụ các dự án trọng điểm quốc gia như đường sắt tốc độ cao, điện hạt nhân Ninh Thuận, cũng như kế hoạch phát hành trái phiếu Chính phủ trên thị trường nước ngoài.
Theo Bộ trưởng, trong cơ cấu huy động vốn cho các dự án lớn, nguồn lực trong nước giữ vai trò quan trọng và chủ đạo, chiếm khoảng 85%, trong khi vốn nước ngoài chiếm khoảng 15%.
Tuy nhiên, việc huy động vốn quốc tế phải đặt trong nguyên tắc bảo đảm tuyệt đối an toàn an ninh, tài chính quốc gia. Các chỉ tiêu về nợ công, nợ Chính phủ và nghĩa vụ trả nợ phải tuân thủ giới hạn được Quốc hội quy định.
Vốn phải đi kèm chuyển giao công nghệ
Đề cập đến khả năng huy động vốn cho các dự án hạ tầng quy mô lớn, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho biết dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, kết nối Hà Nội và TP.HCM, có tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 1,7 triệu tỷ đồng. Trong khi đó, dự án đường sắt Hà Nội - Hải Phòng - Lào Cai có quy mô vốn khoảng 290.000 tỷ đồng.
Đây đều là những dự án có nhu cầu vốn rất lớn, đòi hỏi phải tính toán kỹ lưỡng phương án huy động, đặc biệt là nguồn vốn vay nước ngoài.
Theo Bộ trưởng, nguyên tắc hàng đầu là bảo đảm an toàn tài chính quốc gia. Hiện nợ công của Việt Nam ở mức hơn 33% GDP, thấp hơn đáng kể so với trần 60% GDP được Quốc hội cho phép. Nợ Chính phủ khoảng 32% GDP, trong khi giới hạn là 50%.
Bộ trưởng đánh giá các chỉ số nợ hiện vẫn được duy trì ở mức an toàn. Dù vậy, việc huy động vốn cho các dự án trọng điểm phải được cân nhắc thận trọng, bảo đảm khả năng trả nợ và hiệu quả sử dụng vốn.
Đáng chú ý, Bộ trưởng nhấn mạnh các khoản vay nước ngoài cho dự án hạ tầng không chỉ nhằm giải quyết bài toán nguồn vốn mà còn phải gắn với chuyển giao công nghệ, nâng cao năng lực cho doanh nghiệp Việt Nam.
Theo đó, doanh nghiệp trong nước cần được tham gia vào quá trình tiếp nhận và làm chủ công nghệ, tối thiểu ở các khâu bảo hành, duy tu, sửa chữa và hệ thống thông tin điều khiển.
Các khoản vay của Chính phủ cũng phải được đàm phán với thời hạn hợp lý, lãi suất an toàn, bảo đảm nguyên tắc lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ.
 |
| Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam có tổng chiều dài 1.541 km từ Hà Nội đến TP.HCM, đi qua địa phận 15 tỉnh, thành phố. Ảnh: Tạo bởi AI/Báo Chính phủ. |
Mục tiêu cuối cùng là không chỉ hoàn thành các công trình hạ tầng lớn mà còn từng bước hình thành nền công nghiệp đường sắt quốc gia, tăng khả năng tham gia của doanh nghiệp trong nước vào chuỗi giá trị.
Chưa phát hành trái phiếu quốc tế
Về kế hoạch phát hành trái phiếu quốc tế, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho biết Việt Nam từng có 3 đợt phát hành, trong đó có các đợt vào năm 2005 và gần nhất là năm 2014. Đến năm 2024, Việt Nam đã thanh toán đầy đủ cả gốc và lãi đến hạn, hiện không còn trái phiếu quốc tế lưu hành trên thị trường.
Về uy tín tài chính, tháng 10 vừa qua, tổ chức xếp hạng tín nhiệm Rating and Investment Information (R&I) của Nhật Bản đã nâng xếp hạng nhà phát hành của Việt Nam lên BBB-, triển vọng ổn định.
 |
| Bộ trưởng Tài chính trả lời chất vấn của các đại biểu Quốc hội sáng 12/11. Ảnh: Quochoi.vn. |
Theo Bộ trưởng, nhiều tập đoàn tài chính lớn của Nhật Bản và Ngân hàng Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JBIC) cũng quan tâm, sẵn sàng mời gọi Việt Nam phát hành trái phiếu tại thị trường Nhật Bản.
Dù vậy, Bộ trưởng đánh giá thời điểm hiện tại chưa thực sự phù hợp để phát hành trái phiếu quốc tế do chi phí huy động vốn còn cao.
Ông dẫn chứng lãi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm có thời điểm lên tới 5,2%, hiện dao động quanh mức 4,8-4,9%. Trong đó, trái phiếu chính phủ Mỹ là trái phiếu có mức xếp hạng cao nhất thế giới, nhưng cũng đang phải chịu mức lãi suất rất cao. Do đó, chi phí vay vốn quốc tế của Việt Nam thời điểm này có thể đắt đỏ hơn nếu phát hành.
"Thời điểm phát hành hiện nay thì chi phí sẽ rất cao, nhưng chúng ta cũng không từ bỏ chuyện này. Việt Nam sẽ tiếp tục làm việc chặt chẽ với các nhà đầu tư quốc tế để sẵn sàng huy động vốn khi có điều kiện thuận lợi", Bộ trưởng nói.
Theo Bộ trưởng, việc phát hành trái phiếu quốc tế không chỉ nhằm huy động vốn cho nền kinh tế, phục vụ nhu cầu đầu tư công mà còn có chức năng quan trọng là tạo đường cong lãi suất chuẩn cho thị trường.
Khi Chính phủ có mức lãi suất tham chiếu trên thị trường quốc tế, các doanh nghiệp và tổ chức tài chính Việt Nam sẽ có thêm cơ sở để xác định chi phí huy động vốn khi tiếp cận các kênh vốn nước ngoài.
Trong bối cảnh nhu cầu vốn đầu tư công của cả giai đoạn được ước tính khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng 40% GDP, việc đa dạng hóa các kênh huy động vốn được xem là yêu cầu quan trọng.
Bộ trưởng cho biết Bộ Tài chính sẽ tiếp tục làm việc với các định chế tài chính, theo dõi diễn biến thị trường. Khi thời điểm thích hợp, cơ quan này sẽ báo cáo Thủ tướng để xem xét triển khai phương án phát hành.
Tri Thức - Znews giới thiệu độc giả Tủ sách kiến thức kinh tế với đa dạng cuốn sách, câu chuyện trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế. Là nguồn tư liệu cho những người quan tâm và muốn nâng cao kiến thức trong lĩnh vực kinh tế. Những cuốn sách, câu chuyện trong Tủ sách không chỉ đơn thuần là những tác phẩm của tri thức mà còn chứa đựng bí quyết, kinh nghiệm quý báu từ các tác giả, nhà quản lý có uy tín và kinh nghiệm lâu năm trong ngành.
Đọc sách không chỉ giúp người đọc tiếp cận những kiến thức mới mà còn giúp mở rộng tầm nhìn và phát triển bản thân. Tủ sách kiến thức kinh tế mong muốn lan tỏa tri thức trong lĩnh vực kinh doanh, đồng thời phát triển văn hóa đọc cho người Việt.
Hoặc